DC Motorlar, Özellikleri ve L293D Sürücü Devresi Yapımı 3

DC Motorlar, Özellikleri ve L293D Sürücü Devresi Yapımı 3

DC motorlarda hız ve yön kontrolünün arkasında yatan teorileri gördük. Şimdi de bunları nasıl gerçekleştireceğimize bakalım. Piyasada küçük ve orta güçte motor kontrolü için çeşitli tümleşik devreler (entegreler) mevcuttur. Bunları, süreceğimiz motorun anlık voltaj ve akım değerlerine ve motorun çıkış torkuna göre seçmeliyiz.

Ben bu yazımda  sizlerle engelden kaçan, yangın söndüren, mobil robot kol gibi projelerimde kullandığım L293D tümleşik devresininin özelliklerini ve kendinden soğutmalı olarak tasarladığım elektronik devre kartını paylaşacağım. Continue reading

DC Motorlar, Özellikleri ve L293D Sürücü Devresi Yapımı 2

DC MOTORLARDA HIZ KONTROLÜ

DC motorların özelliklerini ve motorumuzun yönünü nasıl kontrol edeceğimizi bir önceki yazımızda gördük. Sıra geldi hız kontrolüne! Motorumuzun sabit rpmde (rpm : revolution per minute : devir/dak) ya da istediğimiz devirde dönmesini nasıl sağlarız? Cevap basit, motor üzerine düşen gerilimi artırdığımızda motorun dönme devrini de artırmış oluruz.

Teorisine basitçe bakalım. Motorların rotor ve statordan oluştuğunu öğrenmiştik. Stator kısmı sabit mıknatıs özelliğine sahipken rotor kısmı farklı sargılardan oluşmaktadır. Faraday prensibine göre, içerisinden akım geçen iletken telin etrafında manyetik alan oluştuğunu biliyoruz. İşte tam bu noktada Faraday prensibinin pratik karşılığını bulabiliriz. Rotor sargısına uygulanan elektrik akımı sayesinde rotor etrafında bir manyetik alan oluşacaktır. Statorda bulunan sabit mıknatısların ve oluşan bu manyetik alanın birbirleriyle olan etkileşimi (itme – çekme kuvvetleri) sebebiyle motorda dönme kuvveti oluşmaktadır (N kutup N kutubu iterken S kutubu çekmektedir). Bu hareketin devamlılığını sağlamak içinse, motor sargı sayısını artırmak gerekir. Böylece, birden fazla sargı ile motorun 360° lik bir turu tamamlanacak ve rotor başladığı noktaya geri dönecektir. Akım devam ettiği sürece bu döngü devam edecek ve motorumuz kazandığı kinetik enerjiyi koruyacaktır. Motora verilen doğru akımın şiddeti ne kadar fazla ise rotor sargılarında oluşan manyetik alan şiddeti o oranda artacak ve mıknatıslarla olan etkileşim artarak dönme kuvvetini yükseltecektir. Continue reading